Με άρωμα ….Πινοσέτ η δολοφονία δύο φοιτητών στη Χιλή

ξηξ

“Για σένα, για μένα, για τη τάξη μας”

μετάφραση- επιμέλεια – σχόλιο Βέρα Ξηρόπητα

Στην πολύπαθη Χιλή, που δεν έπαψε ποτέ να στοιχειώνει το φάντασμα του Πινοσέτ, μεγάλες διαδηλώσεις συγκλονίζουν τη χώρα από το 2011 με ένα σύνθημα: “δωρεάν εκπαίδευση για όλους”.

Ο λαός βιώνει μία έντονη κοινωνική ανισότητα, απότοκο της σκληρής νεοφιλευλεύθερης πολιτικής που τέθηκε σε εφαρμογή από την περίοδο της δικτατορίας και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Tο εκπαιδευτικό σύστημα της Χιλής μέχρι το 1973 ήταν ένα από τα καλύτερα του κόσμου, σήμερα θεωρείται από τα πιο ακριβά. Οι μεταρρυθμίσεις στην εκπαίδευση με σκοπό την ιδιωτικοποίησή της είχαν αρχίσει από τις πρώτες μέρες της δικτατορίας του Πινοσέτ. Το μεταρρυθμιστικό αυτοσχέδιο που άρχισε να εφαρμόζεται υπήρξε αναπόσπαστο μέρος του πειράματος για να μεταμορφωθεί η Χιλή σε ένα νεο-φιλελεύθεροπαράδεισο, με «πηγή έμπνευσης» τις ιδέες της περιβόητης σχολής του Σικάγο: ξεπούλημα του συνόλου του δημοσίου τομέα στους πλούσιους ιδιώτες και στις πολυεθνικές. Βέβαια, για ευνόητους λόγους, μόνο ο στρατός και εν γένει οι δυνάμεις καταστολής ήταν και είναι προκλητικά ευνοούμενεςαπό το κράτος.

Από τη παιδεία μέχρι την υγεία όλα υπάγονται σε ένα καθεστώς ιδιωτών, η καθαρά ταξική αυτή πολιτική βάζει φραγμούς στους πολίτες των φτωχώτερων κοινωνικών στρωμάτων που αποτελούν και το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού της χώρας. Το 60% των παιδιών πηγαίνει στα ιδιωτικά σχολεία που ιδρύθηκαν τα τελευταία 30 χρόνια. Η Χιλή δεν έχει κανένα δωρεάν πανεπιστήμιο, όλα, είτε είναι ιδιωτικά είτε δημόσια, επιβάλλουν πολύ υψηλά δίδακτρα. Το κράτος δεν καλύπτει ούτε το ένα τέταρτο των δαπανών για την παιδεία, για την οποία διαθέτει μόλις το 4,4% του ΑΕΠ. Τα υπόλοιπα χρήματα πρέπει να τα βάλουν οι μαθητές και οι φοιτητές από την τσέπη τους. Από τα 60 πανεπιστήμια της Χιλής, σχεδόν όλα είναι ιδιωτικά, οι σπουδές κοστίζουν μηνιαίως 170.000-400.000 πέσος (250- 600 ευρώ), όταν στην χώρα ο κατώτατος μισθός είναι 182.000 πέσος (λιγότερα από 300 ευρώ) και το μέσο μηνιαίο εισόδημα είναι 512.000 πέσος (λιγότερα από 800 ευρώ). Έτσι το 70% των φοιτητών αναγκάζεται να πάρει δάνειο, ενώ το 65% των φοιτητών από τα κατώτερα οικονομικά στρώματα διακόπτει τις σπουδές του καθώς είναι αδύνατο να τις αποπληρώσει.

Το τελευταίο τραγικό γεγονός, της δολοφονίας των δύο νεαρών φοιτητών, αποτελεί άλλη μία απόδειξη της αναγκαιότητας της χάραξης μιας νέας πορείας για το κίνημα. Η άρση του καθεστώτος περνάει μέσα από την οδό της αναζωπύρωσης της πάλης, όχι μόνο των φοιτητών, αλλά των εργατών, και όλων των φτωχών στρωμάτων που υποφέρουν. Οι προσδοκίες εντείνονται καθώς η κυβέρνηση συνεργασίας βρίσκεται σε περιδίνηση λόγω των σκανδάλων διαφθοράς που έχουν ξεσπάσει.

Σε πένθος βύθισε τη Χιλή η δολοφονία δύο φοιτητών κατά τη διάρκεια της πορείας για την εκπαίδευση στη περιοχή Βαλπαράϊσο. Πρόκειται για τους Exequiel Borvaran 18 ετών και τον Diego Gusman 24 ετών, ο τελευταίος ήταν μέλος της Κομμουνιστικής Νεολαίας. Και οι δύο ήταν φοιτητές του πανεπιστημίου Σάντο Τομάς της Βίνια ντελ Μαρ.

Οι δύο φοιτητές, όταν η πορεία έφτανε στο τέλος της, προσπάθησαν να γράψουν ένα σύνθημα στο τοίχο κάποιου κτιρίου, ο ιδιοκτήτης του ακινήτου τους επέπληξε και άρχισε ένας έντονος διάλογος. Αμέσως στον καυγά ενεπλάκη και ο γιος του ιδιοκτήτη, έβγαλε ένα πιστόλι και πυροβόλησε εναντίον των δύο διαδηλωτών, οι οποίοι πέθαναν σχεδόν λίγα λεπτά μετά το χτύπημα.

Αν και τους δύο νέους δεν τους σκότωσε η αστυνομία, η περίπτωση της δολοφονίας τους, αποκαλύπτει μία ακραία συμπεριφορά και το πως αντιδρά ένα μέρος του πληθυσμού απέναντι στο θέμα της «διασάλευσης της τάξης». Η ισχυρή υπεράσπιση της δημόσιας τάξης και η προστασία της ιδιωτικής περιουσίας, καθώς επίσης και το κλίμα που έχει διαμορφωθεί ενάντια στις διαδηλώσεις, προπαγανδίζονται από τον επίσημο τύπο και τη δεξιά της παράδοσης του Πινοσέτ, χωρίς αμφιβολία είναι αυτή η «κληρονομιά» που αποτέλεσε και αποτελεί έναν από τους κύριους λόγους αυτών των συμπεριφορών.

Οι πρώτες αντιδράσεις για τη δολοφονία

Ο θάνατος των δύο διαδηλωτών έχει γίνει το κύριο πολιτικό γεγονός αυτών των ημερών. Τα καθεστωτικά κόμματα έσπευσαν να καταδικάσουν το περιστατικό, επιμένοντας στο μη πολιτικό του χαρακτήρα, τονίζοντας το γεγονός ότι δεν ενεπλάκησαν σε αυτό οι δυνάμεις της κρατικής καταστολής αλλά κάποιος που βρισκόταν εν θερμώ, αφήνοντας να αιωρείται ένα δήθεν ψυχοπαθολογικό προφίλ του δράστη. Η κυβέρνηση περιορίστηκε στο να στείλει τα συλλυπητήριά της στις οικογένειες των θυμάτων, πληροφορώντας τες πως θα προωθήσει μήνυση κατά παντός υπευθύνου και θα διορίσει ειδικό εισαγγελέα για να διερευνήσει την υπόθεση.

Από την πλευρά του, το Κομμουνιστικό Κόμμα, που μέλος της δικής του νεολαίας ήταν ένας εκ των δυο δολοφονηθέντων, οργάνωσε εκδηλώσεις μνήμης και πένθους. Ταυτόχρονα συνέδεσε τα γεγονότα με την πολιτισμική κληρονομιά της δικτατορίας, τις ανισότητες που παράγει ο νεοφιλελευθερισμός, ενώ εξέδωσε κάλεσμα στη δικαιοσύνη να εφαρμόσει σκληρές κυρώσεις κατά των υπευθύνων. Ωστόσο, – ας μην ξεχνάμε- το Κομμουνιστικό Κόμμα είναι μέρος της διακυβέρνησης, είναι και αυτό μέρος της καταστολής και της ποινικοποίησης των κοινωνικών κινημάτων.

Από την άλλη πλευρά, χιλιάδες φοιτητές εξέφρασαν την οργή τους για τις δολοφονίες. Την ίδια μέρα (Πέμπτη 14-5-2015), κατά τη διάρκεια της νύχτας, πραγματοποιήθηκαν μαζικές συγκεντρώσεις και πορείες σε διάφορες πόλεις της χώρας. Μάλιστα το κεντρικό κτίριο του Πανεπιστημίου της Χιλής τελούσε υπό κατάληψη πριν την μεγαλειώδη πορεία, γεγονός που συνέβαλε δυναμικά στη διοργάνωση των συγκεντρώσεων.

Μαζική Κινητοποίηση για την εκπαίδευση

Το περιστατικό συνέβη στο πλαίσια μιας ακόμη κινητοποίησης που κλήθηκε από την Εθνική Συνομοσπονδία Φοιτητών (Confederacion Nacional de Estudiantew, CONFECH), τους καθηγητές και άλλες οργανώσεις.

Πραγματοποιήθηκαν πορείες στις μεγαλύτερες πόλεις της χώρας, όπως στην πρωτεύουσα Σαντιάγο, οι διοργανωτές της οποίας, έκαναν λόγο για 150 χιλιάδες συμμετέχοντες. Είναι η δεύτερη μαζική διαδήλωση σε λιγότερο από ένα μήνα, η προηγούμενη είχε λάβει χώρα στις 16 Απριλίου, και ήταν παρόμοια σε δυναμική.

Αυτή τη φορά ωστόσο, το κάλεσμα έγινε κάτω από τη σκιά της απόρριψης των αιτημάτων των εκπαιδευτικών απέναντι στις μεταρρυθμίσεις που έχει εξαγγείλει και προωθεί η κυβέρνηση στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Καθηγητές από δεκάδες λύκεια και κολέγια διαδήλωσαν πλάι πλάι με τους φοιτητές.

Αυτή όμως η ισχυρή κινητοποίηση, με έναν αναμφίβολα έντονα πολιτικό χαρακτήρα, είχε και ένα ακόμη ισχυρό κίνητρο, την καταγγελία όλων των περιπτώσεων διαφθοράς. Τα απανωτά σκάνδαλα εγκαινίασαν νέα περίοδο κρίσης ολόκληρου του καθεστώτος. Πριν από λίγες μέρες μάλιστα, η Michele Bachelet, η πρόεδρος της χώρας, αναγκάστηκε να ζητήσει την παραίτηση όλων των υπουργών της, πράγμα που οδήγησε σε μία ολική αλλαγή της πολιτικής της ομάδας. Υπενθυμίζουμε ότι τόσο η πρόεδρος όσο και όλοι οι θεσμοί του καθεστώτος απερρίφθησαν συντριπτικά στις κάλπες.

Η κινητοποίηση εξέφρασε την ανάκαμψη της πάλης των φοιτητών, η οποία προηγήθηκε με διάφορες μεθόδους σε τοπικό επίπεδο. Σε αυτό το σενάριο, της αδυναμίας δηλαδή, της κυβέρνησης, επήλθε η καθολική αποκήρυξη όλων των κομμάτων της και των θεσμών της, ενώ υψώθηκε η δυνατότητα της αναζωπύρωσης της πάλης, για πρώτη φορά τόσο καθαρά, όπως συνέβη το 20111. Μέσα σε αυτές τις συνθήκες μία σύζευξη των αγώνων των μαθητών και των εργατών είναι πιθανή. Το σύνθημα δίνει η κινητοποίηση των καθηγητών αλλά και η πολιτικοποίηση που λαμβάνει χώρα στις συνδικαλιστικές οργανώσεις, ύστερα μάλιστα από την συζήτηση σχετικά με τις μεταρρυθμίσεις στο χώρο της εργασίας.

2

οι δύο δολοφονημένοι φοιτητές

Πηγή: La izquierda diario, Chile: multitudinaria movilizacion por la educación finaliza con dos manifestantes asesinados, por Fabián Puelma

http://www.laizquierdadiario.com/Chile-multitudinaria-movilizacion-por-la-educacion-finaliza-con-dos-manifest

Πηγή εικόνων: La izquierda diario, www.laizquierdadiario.com

1 Η κατάσταση στη χώρα είχε “κατεβάσει” από τον Απρίλιο του 2011 τους φοιτητές (αλλά και τους μαθητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης) στο δρόμο, ενάντια στην ιδιωτικοποίηση της εκπαίδευσης, με συνεχείς απεργίες, πορείες και καταλήψεις, για μία εκπαίδευση δωρεάν, δημοκρατική και ποιοτική.

Το δεξιό κόμμα που κυβερνούσε τότε υπό τον Σεμπάστιαν Πινέρα, “επενέβαινε”, χάριν της αποκατάστασης της σταθερότητας και της τάξης, στις διαδηλώσεις με πρωτοφανή, σκληρή καταστολή και δικτατορικού τύπου αυταρχισμό, που είχε σαν αποτέλεσμα εκατοντάδες τραυματίες και έναν νεκρό, ένα παιδί 16 χρονών από πυρά αστυνομικού. Η κυβέρνηση είχε προχωρήσει ακόμα και στην ποινικοποιήση των διαδηλώσεων και όπου συναντούσε αντίσταση απαντούσε με κάθε μορφή βίας: από αντλίες νερού, πλαστικές σφαίρες, άγριους, πρωτοφανείς ξυλοδαρμούς μέχρι εκατοντάδες συλλήψεις. Οι φοιτητές αντιδρούσαν στα σχέδια της κυβέρνησης κάθε φορά και πιο μαζικά, με μεγάλες διαδηλώσεις,ευφάνταστα καλλιτεχνικά δρώμενα, πορείες, καταλήψεις, αλλά και με απεργίες πείνας, με κύριο στόχο το ολικό “ξήλωμα” της δεξιάς πολιτικής και των διάφορων κέντρων δορυφόρους της, που απαιτούσαν και απαιτούν την καθολική ιδιωτικοποίηση του εκπαιδευτικού συστήματος, με στόχο να το καταστήσουν μία κερδοφόρα επιχείρηση.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *